ტედი და ალეკსეი ციმბირში

675786o9

ამ ბოლო დროს ბევრი მარტოხელა კაცი მხვდება ცხოვრებასა თუ ფიქციაში, რომლებიც ცდილობენ ნადირობის ინსტინქტებში გაექცენ ცივილიზებულ სამყაროს წესრიგს. ეს ტესტესტერონული ინსტინქტები მატრიარქატული სამყაროს უგულვებელყოფის ფონზე ჯერ კიდევ შარშან მიმოვიხილე, თუნდაც In To The Wild-ის მაგალითზე, ხოლო ვისაც ამ ამბის ევროპული ვარიანტი დააინტერესებს, შეუძლია “ციმბირის ტყეებში”, Dans les forêts de Sibérie-ს გაეცნოს, მითუმეტეს, თანამედროვე ფრანგულ ლიტერატურას ქართველი მკითხველი საკმაოდ აფასებს. ეს ის შემთხვევაა, როცა გირჩევნიათ წიგნი ქაღალდიდან წაიკითხოთ ვიდრე ელ ვერსიით, რადგან ქინდლის ვერსია უფრო ძვირია.

ფილმი ფრანგი მწერალი-გეოპოლიტიკოსი-მოგზაურის ნახევრად ბიოგრაფიული წიგნის შედეგია. მანამდე ფესტივალის ფარგლებში ვიხილე პოლონური სურათი “ტყე შუაღამის ოთხზე”, Las, 4 rano, სადაც მარტოხელა კაცი საკუთარ მარტოსულობაში ხედავს კომფორტს, რადგან ხასიათში გამჯდარი ავობის გამო მარტო რჩება, ნადირივით შუა ტყეში მიწას ამოთხრის და იძინებს. შუაღამის 4 საათი ხომ ფიქციისთვის ისედაც მაგიური დროა, როცა არაფერი კარგი არ ხდება. ზღვიანი მანჩესტერის, Manchester By The Sea, პერსონაჟს მარტოხელობისთვის საზოგადოებისგან მოწყვეტა არ სჭირდება, ჩელსიში თუ სადღაც გადასახლებაც საკმარისია. The Passengers-მა ადამის მარტოობა დაგვანახა ევას გაჩენამდე. მაგრამ სილვიან ტესსონის ციმბირული ამბავი სხვა მარტოსული ამბებისგან განსხვავებულია, რამეთუ პერსონაჟისთვის კომფორტის მომტანია.

ქართველებს ეს ფილმი ნაცნობი ინვენტარითაც დაგვაინტერესებს: სოფელში ჩამოკიდებული უმივალნიკი, საბჭოური ვედრო, ემალაცლილი კრუშკა, 90-იანების ლამპიდან ფითილის ამოწევა, პირდაპირ ფეჩებზე გამომცხვარი ბლინები, დუბლიონკა და უშანკა, გრუზავიკი, კეტჩუბი და მაიონეზი ყველა კერძზე, – ბაიკალის არყით გატარებულ 6 თვეს რომ ფონად გასდევს. ფანჯარასთან ედვარდ მეიბრიჯის მოსაწონი ცხენის სტატუეტკა იდო, მოძრავ მდგომარეობაში გაყინული. ალეგორიულობა მომეწონა.

giphy

ეს არის შუა ტყეში ჩასხმული არაყივით ფილმი, – როგორც, არ მახსოვს ნაც გეომ თუ თაიმსა დააანონსა. ეს არის ფილმი მინიმალური დიალოგით და ემბიენტური ჟანრის მოყვარებულებს დააინტერესებთ, ვისთვისაც ადამიანი მეორეხარისხოვანი როლის შემსრულებელია ბუნების თავგადასავალში. ბაიკალის ტბაზე ტაიგას ტყეებში მარტოხელად ჩასახლებული ფრანგი ტედი, – “პუშისტი” ტიპად წარმოჩენისთვის ვისაც სახელიც კი თითქოს სიმბოლურად აქვს შერჩეული, – ციმბირში გადამალულ ალეკსეის გადააწყდება. მათ შორის ნამდვილი კაცური მეგობრება გაიზრდება: ნადირობა, ნანადირევის გაყოფა და სპირტი.

ალეკსეი ციმბირში მკვლელობის ჩადენის მერე გადაიხვეწება. მილიციელებმა უარი თქვეს ციმბირში მის პოვნაზე, ტყეს შეატოვეს, მკვდრად გამოაცხადეს და ძებნაც შეწყვიტეს. ამასობაში ალეკსეი ციმბირულ დროზე გადმოდის და სამხრეთში დაბრუნება აღარ შეუძლია. ციმბირის არაადამიანობას ერთი იმ იშვიათთაგანი დიალოგიც გამოხატავს. ალეკსეი ეკითხება ტედს: ვინაა რუსეთში მთავარი კაციო? პუტინიაო. ადრეც პუტინი იყო, არაფერი გამომიტოვებიაო, – პუტინის სადღეგრძელო დალიეს, – ამერიკის მთავარი კაცი ბოლო ვინ იციო? ბუშიო. მერე მაგისი შვილი იყოვო. ახლა ვინ არისო? ობამაო. ობამაც ბუშის ნათესავი  იქნებაო. არა, შავკანიანია ეგო, – ძლივს დაიჯერა და, – ამერიკას გაუმარჯოსო.

არსებობს ფილმები, რომლებიც გულს მტკენენ. ეს ფილმი მათ არ მიეკუთვნება, უფრო სხვა ადგილას ვიგრძენი ტკივილი. ფილმს 3 წლის ნიკოსთან ერთად ვუყურებდი, ის მომენტი იყო, როცა ტედი ბაიკალის ფირუზისფერ ყინულებზე გაზაფხულზე გავიდა, ფეხქვეშ ყინულები უტრიალდებოდა კაი ატრაქციონივით, ნიკომ მეამიტურად დაუყვირა: “ვაიმე, ბიჭო, სად მიდიხარ? გაცივდები, ყელი გეტკინება,” – მე კიდევ უკვე ვახველებდი.

 

ლაშქრობის ასაკი

IMG_20160829_0003 copy

უშვებულებო ზაფხულის ერთ შაბათს თამუნამ და მაქსმა წამიყვანეს თრიალეთის ტყეში, სადაც მათი სამეგობრო დადის უკვე წლებია. ადგილი მოშორებულია სამანქანო გზას, ასე რომ შემთხვევითი მოლაშქრეები აქ თითქმის არ ხვდებიან, მხოლოდ ისინი, ვისაც უზიარებენ და კიდევ ჭინკები დაძრწიან მეტი სამძაფრისათვის. მოაწესრიგეს წყალი, გადაადეს თარო, სგუშონის ჩასადები არ დაივიწყეს, მოკლედ, “სტენკა” ჩადგეს აქანა. როგორც ხდება ხოლმე, ხეებს სოკოები ავაცალეთ, ღვინო ჩავაციეთ, ფოტოები გადავიღეთ, ისტორიები გავიხსენეთ, მოსაღამოვდა და ცეცხლი გავაჩაღეთ ცამდის. მაშინ პირველად ვნახე ტყის რეინჯერები ცხოვრებაში. მართალია, ლამბერსექსუალებს არ ჰგვანდნენ, მაგრამ სკუტერები ჰყავდათ. ცეცხლი დავინახეთ, ხანძრის შეგვეშინდაო. მაქსმა კი დაამშვიდა: თორმეტი წელია აქ დავდივართო. აი, ბიბლიოთეკის თანამშრომელებს რომ მიმართავენ სტუმრები: პროფესორი კაცი ვარ, ომის დროს წიგნზე ვიჯექი, შენ რა უნდა მასწავლო. და მაშინ დაფიქრდნენ ასაკზე: 12 წელი გავიდა? არა და ეს რეინჯერები რა პატარები არიან.

მე კიდევ დავფიქრდი სტერეოტოპებზე, რომლებიც ამერიკული ფილმებიდან შემექმნა. აი, უმეტეს ფილმში ლაშქრობაში კარვებით დადიან ბავშვები ოჯახებთან ერთად, აი, დედინაცვალს რომ უნდა ოჯახი შეაკავშიროს ან მამინაცვალი რომ მოიშორებს ბავშვებს საზაფხულო ლაგერზე გაგზავნით ან თუ დიდ ასაკში ვინმე ტყეში წავიდა, თავს იმართლებს, რომ ბავშვობის ნოსტალგია აქვს და მერე ირკვევა, რომ ვიღაცა ბიძაშვილთან წვებოდა ან სექსუალური ნაშა მუწუკებიანი მსუქანი იყო მოსწავლეობისას. მერე საქართველოზე გავავლე პარალელი: რა იშვიათად მინახავს ოჯახებით დასახლებული კარვები, 3-4 წლის ბავშვებს რომ ველურ სოკოებთან ზრდიან დეი ოფებზე. ამასობაში ვისმენ ისტორიებს, რომ მეტეოსთან ბავშვიანი კენგუროებით მოკიდებული ტურისტები ნახეს. აი, ამერიკაში ვინც ხართ ნამყოფი, ფილმებით შექმნილი მორიგი სტერეოტიპის საფუძველი მაინტერესებს: აიტი ან რამე გიკი ტიპების ყოველი სამეგობრო მართლა სტანდარტულად 4-5 წევრისგან შედგება, საიდანაც ერთი უეჭველი მართლაა აზიელი? არა რა, თავისუფლების კი არა, სტერეოტიპების ქვეყანაა ამერიკა.

კოლექცია როგორც იმედი

a6639_sideways

ჩემი ღვინისადმი სიყვარული არა კახეთში ან რაჭაში, არამედ აჭარაში სოლო გასეირნებით დაიწყო. ბათუმში, სადღაც ბავარიული პაბის  შესახვევში ხულოელ გლეხს ჰქონდა მაღაზია გახსნილი, ჩვეულებრივი სურსათი, – პური, სიგარეტი, კევი, მაკარონი, – თან საკუთარ დაწურულ ღვინოებს ყიდდა ჩამოსხმით. თითოეულს თავისი ხასიათი ჰქონდა, მაგრამ გამოვარჩიე ერთი, ვენას სისხლისფერი, შავში გადასული მუქი წითელი ღვინო, რომლის ყურძენსაც თითქოს კანი სათითაოდ გააცალესო, თხელ კანიანი იყო, სულიერი ანუ უსხეულო, ზამთარში დარიჩინით მოსახარში.

შევყევით საუბარს, შემოვიცნაურე მისი დინოზავრული ოჯახი და არც კი ვიცი მეორე დღეს აჭარისწყლებისკენ როგორ გამიყოლეს ან მე როგორ გავყევი ეს უფულო და უზურგჩანთო გოგო 90კმ-ით მაღლა, მუსლიმურ დასახლებაში. იქაური მუსლიმები ქრისტიანებს იმდენად არ ერჩიან, რამდენადაც ვაზებს. შესაბამისად, ეს გახდა მიზეზი აჭარული ღვინის გაიშვიათების ანუ გაძვირფასების. თანაც იმდენად სულიერია ანუ უსხეულო, დიდხანს არ ინახება, შორ მანძილზე გადატანა ასუსტებს. ანუ ისეთი ღვინოა, რომ იტყვი, ამ ღვინოს თავისი ასაკი აქვსო. მხოლოდ ახალგაზრდებს აქვთ ნება დალიონო. პლუს მხოლოდ აჭარაში.

დროთა განმავლობაში გემოვნება შემეცვალა, ჯერ ტკბილი წითლიდან მშრალ წითელზე გადავედი, ბოლოს კი მშრალი ვარდისფერი და თეთრი შევიჩვიე. ღვინოც და სხვა საკოლექციო სასმელებიც დავიგროვე, ჯერ ჩემი ძმა მაძლევდა ტრადიციისამებრ ქორწილებში მოპარულ ღვინოებს. მანამდე ლამის ჩემი დაბადებიდან მაჩუქეს ვისკი Cardu. ღირშესანიშნავ დღეს გახსენიო. გამიჩუქებია კიდეც, მაგრამ მაგნიტივით მაინც ჩემთან დაბრუნდებულა. იმის მერე მნიშვნელოვან დღეებზე სულ მინდა გავხსნა, მაგრამ თავს ვიკავებ, მეთქი ამაზე მნიშვნელოვანიც უნდა მოხდეს ჩემს ცხოვრებაში. ასე მგონია, Cardu-ს რა მოვლენაზეც გავხსნი, იმის მერე იმ დღეზე მნიშვნელოვანი ამბავი აღარ შემემთხვევა, ამიტომ თავს ვიკავებ.

ერთი ფილმი ვნახე ღვინის კოლექციონერზე, დაღვინებულ ასაკში მყოფ ორ მამაკაცზე, შუა ხნის კრიზისი რომ აქვთ, ერთს მოახლოებული ქორწინების გამო, მეორე კი განქორწინების გადალახვას ცდილობს. ჰო და ეს ერთი პერსონაჟი ფილმის ბოლოს საკოლექციო ღვინოს ჩვეულებრივ, რიგით საღამოს გახსნის სწრაფ სასადილოში. ალბათ მეც მასე მომივა იმ ვისკზე. როცა აღარაფერ მნიშვნელოვანს აღარ დაველოდები და უბრალოდ აწმყოთი ტკბობას დავიწყებ. აი, როგორც წუხელ, თამარი მესტუმრა, აბაზანა ცხელი წყლით და ქაფით გავავსეთ, პირდაპირ კაბიანები ჩავწექით. ბათუმში ბოლო სოლო მგზავრობისას ნაყიდი ღვინო მოვიდგით. ეს ვითომ რომ პროდიჯის ლაივზე ვიყავი და ბრბოსგან ცხვირის დალეწვის სცენაც კი არ მახსოვს არა თუ კონცერტი. ჰო და გუშინ მივხვდი, რომ ღვინო გადამიყვარდა. წავალ ჯინოში, ჩავწვები ღვინის აბაზანაში და დავემშვიდობები.

რას ნიშნავს ჩემთვის სოლო მგზავრობა?!

eat-pray-love.jpg

ბევრი მხატვრული ფილმი არ ვიცი მარტო მოგზაურობაზე. ამჯერად, ჯულია რობერთსის სასიყვარულო ჭამა და ლოცვა (Eat Pray Love) მახსენდება. რომანტიკულ ურთიერთობებს განდეგილად ყოფნით რომ გაურბის ბალანსის მოსაპოვებლად და ამ მგზავრობისას ახალ რომანტიკულ ურთიერთობას რომ იპოვნის იდეით, – უნდა დაკარგოს ბალანსი, რომ ბალანსი იპოვნოს. ანუ პერსონაჟის ასკეტიზმმა შედეგი არ გამოიღო, ლაბირინთში აღმოჩნდა და იქ მივიდა, საიდანაც იწყებდა.

feature_oneWeek

მაგალითად, ფილმში “ერთი კვირა” (One Week) ვხედავთ მარტო მოგზაურ მოტოციკლეტიან მამაკაცს კანადის ტრასებზე. მისი მოგზაურობის მიზეზი სასიკვდილო დიაგნოზია და სურს ცხოვრების ბოლო ეტაპი რუკის გახსნაში გაატაროს. მოგზაურობიდან კი ისეთი ტრანსფორმირებული და ბრძენი ბრუნდება, რომ მაყურებელს მგონია, ასეთი ადამიანები უნდა მოგზავრობდნენ.

the-way-movie-poster2

ფილმში “გზა” (The Way) მთლად მარტო მოგზაურობა არ ჩანს, მაგრამ იდეალური მიზეზია მგზავრობის დასაწყებად. პენსიონერი მამაკაცი მოლაშქრე შვილის დაღუპვის მერე შვილის გზის გავლას გადაწყვეტს, ელემენტარულად იმიტომ, რომ შვილის საფლავი ნახოს. ეს რეტროგრადული მგზავრობა მშობლიდან ნაშიერისკენ დეგრადირებულზე მეტად ევოლუციური მეჩვენა.

არ ვიცი რატომ მოსწონთ მოგზაურებს Into the wild-ის პერსონაჟი. მესმის, რომ ფილმის კრისი რეალური კრისისგან შეიძლება განსხვავდებოდეს. მაგრამ მხოლოდ პერსონაჟისგან რომ ვიმსჯელო, ეს ბიჭი იყო თინეიჯერობაში დარჩენილი შტერი. მშობლების ყვირილი არ გავიგოო და ალიასკაზეც წავალო. ანუ იმდენად ამბიციური, რომ ეგონა საზოგადოებრივი მიღწევები ცალმხრივად სიბოროტეა და ერთი ინდივიდი შეძლებდა თავი გაერთმია ნადირობისთვის, მზარეულობისთვის, ბოტანიკისთვის, მედიცინისთვის და ა.შ. ანუ ერთი ადამიანი ქცეულიყო მთელ საზოგადოებად, იქ, სადაც ერთიანი სისტემაც ვერ გაართმევდა თავს. ტიპური ზოდიაქოთი ლომი. ან მისი ე.წ. “ჯადოსნური ავტობუსი” სადაც თავი შეაფარა, ხომ სხვა არაფერია თუ არა მისთვის საძულველი სისტემის ნაშთი. სიკვდილის წინ კი გაუნათდა გონება და, – ბედნიერება მხოლოდ მაშინაა ნამდვილი თუკი ზიარდებაო, – დღიურს მიაწერა. მიხვდა, რომ პასუხისმგებლობაზე დამყარებულ ურთიერთობაში ცუდი არაფერია, გააჩნია მისი გამოყენების ხერხს. ახლა ვიღაც სვანს რომ ეს ფოტო გადაეღო ხომ ინტერნეტში ცხოველთა დამცველები ჯვარზე აცვამდნენ.

Christopher McCandless

მსგავსი აზრი მაქვს “ველურის” (Wild) პერსონაჟზეც. გოგომ რა ცოდვაც არსებობს ცხოვრებაში ყველაფერი დაუშვა, შვილის მოშორების ჩათვლით. რა ეგონა, გაიქცეოდა ფეხით სახეტიალოდ და პრობლემები დაულაგდებოდა? სანამ ფინიშს მიადგებოდა კიდევ ნორმ პერსონაჟი იყო, მაგრამ ბოლოს იძახის: ახლა მომეტევება თუ არა ცოდვებიო. ასეთი მოლაშქრეები ლაშქრობას სახელს უფუჭებენ, რადგან ვიღაც სხვა თუ ბუნებაში მიდის, სტერეოტიპულად ჰგონიათ რომ ეს ტიპიც საკუთარ თავს გაურბის, მაგრამ საბოლოოდ ვერ გაექცევა, რადგან პრობლემები თავში აქვს და მსგავსნი. თან სასაცილო ისაა, რომ საკუთარ პრობლემებს გამოქცეული მთელი გზა ისევ პრობლემებზე ფიქრობს. მაგალითად, “მე ფემინისტი ვარ, კაცებივით ვიქცევი, ქმართან არ ვწვები და სხვებთან ვჟიმაობ” ფრაზები.

01-cheryl-strayed-2.nocrop.w529.h327

აი, სამაგიეროდ, Track-ის გოგოზე შეყვარებული ვარ. დაისახა მიზანი, იწვალა, იშრომა, იმედები გაუცრუვდა, დანებება მოუნდა, მაგრამ საბოლოოდ პროცესისგანაც მიიღო სიამოვნება და შედეგისგანაც. აი, ასეთი ადამიანები მიხარია გზებზე. თუგინდ მიზანთროპი მექლემე. პლუს ლამაზი სურათები გამოუვიდა ნაციონალურ გეოგრაფიას.

image (1)

natgeotrack

image

კარგი პოლიციელი და პოლიციელის ცუდი ავატარი

Fba2F

ალბათ ყველა ბლოგერს შეუმჩნევია როგორ იმატებს მათ საიტზე ვიზიტის რაოდენობა პაემანზე წასვლის მერე. ამასობაში კი უამრავი წყვილი შლის ერთმანეთს სოციალური ქსელიდან როგორც თერაპია – აარიდონ თავი ერთმანეთის ავატარს, რათა უპიქსელო სამყაროში დაახლოვდნენ. თითქოს ეს ნიშნავს აიხვიო თვალები სხვა გრძნობის ორგანოების გასავითარებლად. სოციალური ქსელების ხანაში კი ტყუილის წარმოება გართულდა. შეუძლებელია უღალატო, როცა გიყვარს – მოძველდა. შეუძლებელია უღალატო, როცა ჰაკერული სქილზის შეყვარებული გყავს.

პოსტ საბჭოთა ფილმების ყურებისას ყურადღებას ვაქცევ არქიტექტურას, რადგან ეტყობა უფრო დამაჯერებლად ვაიდენტიფიცირებ მიმდინარე მოვლენას საკუთარ ყოფასთან თუ ვხედავ მშობლიურ ქუჩებთან მიახლოებითს. Panama (მეორე სათაური See you for sex) 2015 წელს შექმნილი სერბული ფილმია, სადაც მთავარი გმირი იოვანი მომავალი არქიტექტორია პრიალა თმით, სანაპიროს რუჯის ქვეშ თეთრი კბილებით, მოკლედ, ჰოლივუდური ღიმილით, სანდომიანი, რაღაც მიკი მაუსის მსგავსად. პოსტი სავსეა სპოილერებით.

სურათი იწყება მეგობრებ შორის სექს პარტნიორთა რაოდენობის დატოლებით და პარალელს პოვებს სატელევიზიო შოუებში გამარჯვებულის ფეისბუქ ლაიქებით გამოვლენასთან. ზოგადად, მთელი ფილმი აწყობილია შედარებებით, მაგალითად, რეჟისორი იყენებს ტრიუკს “ფილმი ფილმში” და ფილმში არსებული სექსის სცენები იოვანსა და მაიას შორის დაპირისპირებულია პორნოგრაფიული ვიდეოების სექსთან, რასაც იოვანი უყურებს მასტურბაციისას. რაც უფრო ადვილია შემთხვევითი ღამეები, მით უფრო რთულდება გააზრებული ურთიერთობები. სხვადასხვა პერსონაჟის გამოჩენის მიუხედავად, იოვანისა და მაიას ფიზიკური კავშირი ესთეტიკური თვალსაზრისით შესრულებულია საკმაოდ ლამაზად, რაც მაყურებელს წყვილის საგულშემატკივროდ განაწყობს.

მელოდრამას დეტექტივად აქცევს იოვანის ეჭვიანობა მაიას მიმართ. ღია ურთიერთობის ქონაზე შეთანხმების მიუხედავად, მაია უარყოფს სხვა პარტნიორის არსებობას მის ცხოვრებაში, თუმცა იოვანს უჩნდება ეჭვი, რომ მაია გულახდილი არაა. რეალურ ცხოვრებაში დადებითი ურთიერთობის პარალელური ნეგატიური ურთიერთობა ინტერნეტში მიმდინარეობს. იოვანს რამდენადაც დადებითად ავსებს მაიასთან კავშირი, იმდენად ფიტავს მაიას დაგუგლვა, ჩეკინზე მიმაგრებული ფოტოების დევნება. Follow არის პირდაპირ დევნად განხილული. ამიტომ მათი ურთიერთობა ორ განზომილებაში მიმდინარეობს. თუმცა მაიას მხრიდან ცუდი და კარგი პოლიციელის გადათამაშება პოლიციისთვის ყოველთვის მომგებიანია, – იოვანს აღარ უნდა ღია ურთიერთობა.

მოკლედ, ფილმი არის პიროვნულ გაორებებზე, სადაც გაორება არ არის ფსიქიური დაავადება, არამედ, ნორმა. ფილმი არის გამორკვევის პროცესი (და არა შედეგი, პასუხი არ ჩანს), რომელია უფრო ნამდვილი, ადამიანი თუ მისი ავატარი.

ლოდინის თაობა

ლოდინი არის აგროვო ისტორიები სიკვდილამდე, – ბუკოვსკი.

ყველა ორგანიზაციას აქვს მოსაცდელი ოთახი, – რონალდ ბარტი.

 წინა კვირას წიგნის ფესტივალის ფარგლებში გამახსენდა, თუ როგორ ვარჩევ ლიტერატურას. თემატიკას მნიშვნელობა არ აქვს, მთავარია თვითონ ტექსტი მინიმალური დიალოგებით შედგებოდეს და გამომცემლობის რომელიმე სერიული გამოცემის ნაწილი არ იყოს. შეიძლება ითქვას, დიალოგების ფობია მაქვს, თუ არსებობს მსგავსი შიში ან უბრალოდ ფანტაზიის ნაკლებობა მაქვს და მონოლოგური თხრობა უფრო დამაჯერებლად მიმაჩნია. სერიული გამოცემები კი ეტყობა მომავალზე მაფიქრებს ამ უფანტაზიო მკითხველს გაუცნობიერებლად. მეთქი, აი, მომავალ წელს ახალი სერია უნდა გამოვიდეს. მერე მომდევნო 5 წელი წლის ამ დროს სერიების შენაძენს უნდა ვაკეთებდე. იქნებ აღარ მომინდეს, გავკოტრდე და ფული არ მქონდეს ან წიგნის შესანახი თარო ან აპოკალიფსი დაიწყოს. მგონი უფანტაზიო კი არა, ჭარბად ფანტაზიორი ვარ. მოკლედ, მომავალი ბურუსში იფარება და სერიული წიგნის შეძენას ვუფრთხი ისე, როგორც ბანკიდან კრედიტის აღებას ან უარესი, დიოდიმდე სახის კანის გაპარსვას.

  არა და სერიულობით გამოწვეული ლოდინი თუ ლოდინი გამოხატული სერიულობით პოსტმოდერნიზმის მთავარი ხიბლია. დაუმთავრებელი ნაწარმოებების ტენდენცია, როცა მკითხველს თავად შეუძლია თხრობა დაასრულოს, მე-19 საუკუნიდან იწყება, თუმცა, ჩემი აზრით, ჩანასახი იმ პირველ ამბავში უნდა ვეძიოთ, სადაც მთხრობელმა პერსონაჟები არ გაჟლიტა, რომელიმე დაენანა და ცოცხალი დატოვა. ჩვენ კი სერიულობის თაობა ვართ, სადაც ფილმებზე მეტად სერიალებს უყურებენ და ფილმებზე მეტად სერიალებს ქმნიან. ბლოგიც კი პოპულარულია, როცა განგრძობითი ამბავი ანონსდება. თითქოს ლოდინი არ გვიყვარს, მაგრამ ცხოვრებაში ხშირად ხელოვნურად ვიქმნით ლოდინს. სერიალები შეყვარებულების მესიჯობანას ჰგავს, როცა დარეკვაში ჩატეულ ხუთ წუთს გირჩევნია შეტყობინებები გზავნო მთელი საღამო. ან კოცნის პრელუდიას, როცა შეხებამდე მისასვლელ მანძილს წელავ. ესაა ლოდინის ესთეტიკა სერიალებშიც, კოლექტიური ლოდინის განცდა.

 მომლოდინე თუ განასახიერებს უსუსურობას, მალოდინებელი წარმოაჩენს თავის ძალაუფლებას, პრეროგატივას. ლოდინი ნიშნავს, რომ ვიღაც ჩვენ წინ არის რიგში ან ჩამოგვრჩება უკან, რადგან შეხვედრაზე დროულად არ მოვიდა. ანუ ლოდინი არათანხვედრაა, დეცენტრივიზმი, რაზეც არის აგებული მოდერნისტული კულტურა. ალოდინო სხვას, ნიშნავს გქონდეს პრივილეგია, ალოდინო თანაკურსელებს შენი გვიანი გამოჩენით ნიშნავს იყო ინდივიდი ბრბოში, რომელმაც ვერ მოიფიქრა სხვა ეფექტური საშუალება ყოფილიყო ინდივიდი. ალოდინო საყვარელს პაემანზე ნიშნავს აგრძნობინო მას თავი შეყვარებულად, რადგან დალოდებით ილინკება ღირებულება. აქ ჩანს მალოდინებელის კომპლექსი თავის ღირებულად გრძნობაში. ალოდინო ქვეშემრდომები თათბირზე ნიშნავს იგრძნო თავი მათზე უპირატესად. რაც ბუნებრივია, იმიტომ, რომ ცხოვრება ხანმოკლეა მხოლოდ მაშინ, როცა ახალშობილი კვდები სამშობიაროში, როგორც ჩემი სერიალის გმირი იტყოდა. თან რაც უფრო მოკლდება ცხოვრება, უფრო ველით. გვჭირდება ლოდინი, რომ ცხოვრება გადავაგოროთ. თავი რომ არ მოვიკლათ მხოლოდ ორი რამაა საკმარისი, გვქონდეს იმედი და ცნობისმოყვარეობა. და თუ ეს მიზანი ცხოვრების ბუნებრივად შეგვიმცირდება, ჰბო ან მსგავსი ორგანიზაციები თავს შემდეგ სეზონამდე გაგვატანინებენ.

 

 

რამდენად მალეა ახლა?

სათაური სმიტის სავიზიტო სინგლიდან ავიღე, “ზებუნებრივის” წინამორბედი სერიალის სასაუნდტრეკე ქოვერიდან. პერიოდი იყო, როცა ინგლისურ ფეხბურთს ვგულშემატკივრობდი, ყოველ შვიდ საათზე კი რეპეტიტორთან წასვლის დრო მქონდა. ის წელი დამამასხოვრდა, როგორც ყველაზე ყინვიანი ზამთარი, რაც კი 28 წლის მანძილზე გადამიტანია. ვინაიდან ტელევიზორში სერიალიც შვიდზე იწყებოდა, ყურებას ვერ ვასწრებდი, თუმცა გასვლის წინ გასათბობად საუნდტრეკს მოვუსმენდი ხოლმე, დავიგროვებდი პირში ოთახის მოთბილო ჰაერს, რომ 10 წუთიანი სირბილის მანძილზე შემთხვევით ცივი ჰაერი არ ჩამეყლაპა. გადასალახი მანძილი მქონდა ე.წ. ცეკას დაღმართიდან ყოფილ პურის ქარხანამდე, რჩეულიშვილის ცოლმა იქ მერე სახლები რომ ააშენა. ამიტომ ყინვა რომ მომეტყუა, წარმოვიდგენდი, რომ ჯერაც გამოდიოდა ცხელ-ცხელი პურების სუნები, ლოკალურად რომ იაფად არიგებდნენ. ხოლო თუ ჩაგუბებული თბილი ჰაერი გამითავდებოდა, ვღიღინებდი: “Glory, Glory to Man Utd”-ს, “You never walk alone”-ს და ბოლოს მოსმენილ “How soon is Now?”-ს.
თუმცა მე მაშინ witch-ების პირადი ცხოვრების შეზღუდვად აღვიქვი, მოგვიანებით გავიგე, რომ სმიტის ეს ცნობილი სიმღერა გეი ჰიმნს წარმოადგენს, გადმოსცემს აკრძალული სიყვარულის ტანჯვას: “I am human and I need to be loved just like everybody else does”. კრიტიკოსები კი წერდნენ, რომ ჰეტეროსექსუალი ურთიერთობა ბანალურობამდე ამოიწურა, ჰომოსექსუალური კავშირი მალე კომფორმისტული გახდება და არქივში ჰეტეროსექსუალურობას მიუსვამენ, ხოლო ტრანსგენდერად ყოფნა ისაა, რაც სამედიცინო სფეროს ფუტურიზმს მოუტანს. მსგავსი შეგრძნება მქონდა “The Lobster”-ის ნახვისას, რომ ე.წ. ნამდვილი სიყვარულისთვის საჭიროა ნონკომფორმიზმი, მუდმივი დაძაბულობის განცდა, რადგან თითქოს ადამიანებს არ უყვარდებათ შესაყვარებლად გამზადებული პარტნიორები. ისეთივე შეგრძნება, როგორც “Reverent”-ის ყურებისას ჩამებეჭდა სხარტი რეცენზენტის სიტყვები: “ეს იყო ტკივილის პორნოგრაფია შინაარსის გარეშე”, – მთლიან ფილმს რომ ერთი ფრაზით აღნიშნავს.
ვისთანაც მისაუბრია, უმეტესობა აღნიშნავს, რომ ურთიერთობებში საერთო დაბრკოლებები აძლიერებს ვნებებს. მაგალითად, ცხვირიდან ქრონიკული სისხლდენა იქნება ეს თუ სიელმე. ხოლო როდესაც გარემო წყვილისთვის პრობლემას არ ქმნის, თავს ხელოვნურად შექმნილი დაბრკოლებები იჩენს. მაგალითად, რაიმე აზარტის გაჩენა ურთიერთობაში, ხელოვნურად შექმნილი ეჭვიანობის საბაბები და ა.შ. ალბათ ამიტომ მაშინებენ რომანტიკული ადამიანები, მგონია, რომ ურთიერთობებს ქარის წისქვილების ძებნაში გაანადგურებენ. მე არ ვიცი რამდენად მალეა “ლობსტერის” დისტოპიურ რეალობამდე, მაგრამ ალბათ სმიტი არ შემიყვარდებოდა გაყინვის შიშის გარეშე. დღემდე თუ ვინმე ან რამე მიყვარდება, მათთან არანაირი აზარტი არ მაქვს, მხოლოდ ისინი, ვინც ასოცირდება სითბოსთან და სიმშვიდესთან, მაგალითად, ვინც იყოფს ჩემთან კომუნალურ გადასახადებს, რომ სიცივით არ მოვკვდეთ, და ამ ყოველდღიურობაში არაფერია მოსაწყენი.